Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Haziran 2026 dönemine ilişkin ciro ve ticaret satış hacmi endekslerini açıkladı. Kurumun verilerine göre sanayi, inşaat, ticaret ve hizmetleri kapsayan toplam ciro endeksi, Haziran ayında yıllık bazda %25,8 artış kaydetti. Buna karşın ticaret satış hacmi aynı dönemde yıllık olarak %4,5 geriledi.
Sektörlerde yıllık ve aylık görünüm
Toplam cironun alt bileşenlerinde yıllık değişimler şu şekilde gerçekleşti: sanayi %26,7, inşaat %29,9, ticaret %23,5 ve hizmetler %31,3 artış gösterdi. Ancak aylık bazda toplam ciro endeksi %0,3 azalış sergiledi. Aylık değişimler sektör bazında farklı yönlerde seyretti; sanayi ve inşaat ciro endeksleri düşerken, ticaret ve hizmetler yükseldi.
- Sanayi ciro endeksi: yıllık %26,7; aylık %2,7 azalma.
- İnşaat ciro endeksi: yıllık %29,9; aylık %0,7 azalma.
- Ticaret ciro endeksi: yıllık %23,5; aylık %0,5 artış.
- Hizmet ciro endeksi: yıllık %31,3; aylık %0,8 artış.
| Sektör | Yıllık değişim | Aylık değişim |
|---|---|---|
| Sanayi | %26,7 | %-2,7 |
| İnşaat | %29,9 | %-0,7 |
| Ticaret | %23,5 | %0,5 |
| Hizmet | %31,3 | %0,8 |
| Toplam | %25,8 | %-0,3 |
Ticaret satış hacminde sektör ayrışması
TÜİK verileri ticaret satış hacminin yıllık bazda gerilediğini gösteriyor. Haziran 2026'da ticaret satış hacmi bir önceki yılın aynı ayına göre %4,5 azaldı. Sektörler arasında belirgin farklılıklar öne çıktı:
- Motorlu kara taşıtları ve motosikletlerin toptan/perakende ticareti ile onarım faaliyetlerinde satış hacmi yıllık %13,8 daraldı.
- Toptan ticaret satış hacminde yıllık %9,4 azalma görüldü.
- Perakende ticaret satış hacmi ise yıllık bazda %11,8 artış sergiledi.
Aylık karşılaştırmada ticaret satış hacmi Haziran'da önceki aya göre %1,9 yükseldi. Bu yükseliş; motorlu araçlar grubunda aylık %5,7 azalma, toptanda %4,0 artış ve perakendede %0,7 artış olarak dağıldı. Dolayısıyla yıllık düşüşe rağmen aylık toparlanma işaretleri görüldü.
Okuma: Neler çıkarılmalı?
Veriler birkaç açıdan değerlendirilmeli. Birincisi, toplam ciro endeksindeki güçlü yıllık artış, fiyat düzeyleri ile nominal faaliyet hacmindeki artışın bir kombinasyonunu yansıtabilir; özellikle hizmetler ve inşaattaki yüksek yıllık artışlar dikkat çekiyor. İkincisi, ticaret satış hacminde yıllık daralma, mal bazlı satış hacimlerindeki zayıflığı gösterirken perakende grubundaki yıllık artış, tüketici harcama davranışlarında bir kayma olduğunu düşündürüyor. Üçüncüsü, aylık verilerdeki karışık sinyaller kısa dönemli dalgalanmalara işaret ediyor; sanayideki aylık düşüş üretim-tedarik-sipariş zincirine ilişkin geçici sorunlara veya mevsimsel etkinin etkilerine bağlı olabilir.
Politika yapıcılar ve piyasa aktörleri için bu rapor, büyüme ve enflasyon dinamiklerini takip etmede önemli bir girdi sağlıyor. Özellikle perakende ve hizmet sektörlerindeki güçlü yıllık artışlar, tüketici fiyatları ve talep profili üzerine etkili olabilir. Ticaret satış hacmindeki yıllık gerileme ise iç talepteki göreli zayıflığın işaretçisi olarak takip edilmeli.
TÜİK'in yayımladığı bu veriler, kısa vadede sektörel dalgalanmaların ve fiyatlama koşullarının izlenmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Önümüzdeki aylarda hem ciro hem de fiziksel satış hacimlerine ilişkin seriler, ekonomik toparlanmanın kalitesine dair daha net sinyaller verecektir.
