Aile ve Gençlik Fonu'na, enerji ve madencilik gelirlerinden yapılan aktarımlar hız kesmeden sürüyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı aracılığıyla 2024'te başlayan uygulama kapsamında bu yıl fona aktarılan tutar 7,8 milyar lirayi aştı. Toplam transferler ise 21,9 milyar lira düzeyine ulaştı.
Kaynak dağılımı ve yararlanıcı sayısı
Fona petrol, doğalgaz ve maden gelirlerinden aktarılan kaynakların dağılımı şöyle gerçekleşti: madenlerden gelen pay 12,1 milyar lira, petrol ve doğalgaz gelirlerinden aktarılan kısmın büyüklüğü ise 9,8 milyar lira olarak açıklandı. Yetkililer, bu imkan sayesinde 185 binden fazla genç çiftin desteklendiğini belirtiyor.
«Bugüne kadar petrol, doğalgaz ve maden gelirlerimizden Aile ve Gençlik Fonu’na aktardığımız kaynak 21.9 milyar lirayı buldu. Sağladığımız bu imkanla 185 binden fazla gencimizin yuva kurmasına ve hayallerini gerçekleştirmesine destek verdik. Enerjide Tam Bağımsız Türkiye hedefiyle durmadan çalışmaya, ülkemizin zenginliklerini gençlerimizin refahına kullanmaya devam edeceğiz» — Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar
Programın kredi koşulları ve doğum desteği
Program kapsamında evlenecek gençlere sağlanan kredi desteğinin bazı ana koşulları kaynakta yer aldı. Buna göre başvuru tarihine göre uygulanan limitler:
- Eşlerden her ikisinin 18-25 yaş aralığında olduğu başvurularda kredi limiti: 250 bin lira.
- En az bir eşin 26-29 yaş aralığında olduğu başvurularda kredi limiti: 200 bin lira.
Kredi geri ödeme modeli 48 aylık vade olarak yapılandırıldı (24 ay ödemesiz + 24 ay ödemeli). Program, aile kurma teşviklerini doğumla ilişkilendiriyor:
- Kredi çeken ve geri ödeme sürecinde bir çocuk sahibi olan çiftlerin 12 aylık bir taksit dönemi hibe edilip, kalan taksitleri 12 ay erteleniyor.
- Birinci çocuk nedeniyle uygulanan erteleme süresi dâhil olmak üzere toplam 60 aylık vade içinde ikinci çocuk sahibi olunması halinde ise kalan tüm kredi taksitleri hibe edilerek kredi borcu tamamen kapatılıyor.
Başvuru sürecine ilişkin olarak ise başvurunun evlenecek eşlerden herhangi biri tarafından başlatılabildiği; ancak diğer eşin onayının gerektiği bildirildi.
Veri tablosu: Fon kaynakları (milyar TL)
| Kayıt | Tutar (milyar TL) |
|---|---|
| Maden gelirleri | 12,1 |
| Petrol ve doğalgaz | 9,8 |
| Toplam | 21,9 |
| Bu yıl aktarılan | 7,8 |
Değerlendirme ve olası etkiler
Kaynak aktarımı, enerji ve maden gelirlerinin sosyal politikalara doğrudan yönlendirilmesine örnek teşkil ediyor. Kısa vadede genç çiftlerin konut veya diğer harcamalarında nakit desteği sağlayan kredi mekanizması, talebe dönük etkiler doğurabilir. Orta vadede ise bu tür fon transferlerinin sürdürülebilirliği, enerji ve maden gelirlerindeki dalgalanmalara bağlı olacak.
Uygulama 2024'te başlatılmış olup, yetkililerin açıkladığı rakamlar fona yapılan aktarımların hızlı bir biçimde büyüdüğünü gösteriyor. Sağlanan destekler ve kredi şartları, gençlerin evlenme ve aile kurma kararlarında ekonomik boyutun önemini koruduğunu ortaya koyuyor. Önümüzdeki dönemlerde fonun kaynakları ve uygulama kapsamının nasıl şekilleneceği, hem kamu maliyesi hem de genç nüfusun konut ve tüketim davranışları açısından izlenmesi gereken başlıca veriler olacak.
