Migros ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı arasında imzalanan ikili iş birliği protokolü, çevresel performansı belgelendirilmiş ürünlerin perakende raflarında daha görünür hâle getirilmesini hedefliyor. Protokol kapsamında Türkiye Çevre Etiketi ve Avrupa Birliği Ecolabel sertifikasına sahip ürünlerin tanıtımı güçlendirilecek; böylece sürdürülebilir tercihler tüketicilere daha kolay ulaştırılacak.
Protokolün kapsamı ve hedefleri
Bakanlık tarafından geliştirilen Çevre Etiketi Sistemi, ürünlerin hammadde temininden üretimine, kullanımından bertarafına kadar yaşam döngüsü boyunca çevresel etkilerini bilimsel kriterlerle değerlendiren gönüllü bir belgelendirme mekanizması olarak tanımlanıyor. İş birliği ile amaçlanan başlıca noktalar şöyle özetlenebilir:
- Görünürlük artışı: Çevre Etiketi/Fair Ecolabel sertifikalı ürünlerin Migros mağaza ve iletişim platformlarında önceliklendirilmesi
- Tüketici bilgilendirme: Sürdürülebilir ürünlerin erişilebilirliğinin ve farkındalığının yükseltilmesi
- Üretici teşviki: Çevresel performansın iyileştirilmesi için üreticilere ek motivasyon sağlanması
“Bakanlık olarak hedefimiz üreticilerimizi daha temiz üretim yöntemlerine yönlendirmek ve sürdürülebilir tüketimi yaygınlaştırmak,”
ifadelerini kullanan Bakanlık yetkilisi, bugüne dek yayımlanan kriterler ve belgelendirilen ürün sayısına dikkat çekti.
Mevcut veriler ve beklenen etkiler
Bakanlık verilerine göre, sisteme ilişkin bugüne kadar atılan somut adımlar arasında 21 ürün ve hizmet grubunda kriterlerin yayımlanması ve 600'ün üzerinde ürünün Çevre Etiketi ile belgelendirilmesi yer alıyor. Migros yetkilileri ise tüketicilerin sürdürülebilir ürünlere erişiminin kolaylaştırılmasının talebi destekleyeceğini vurguluyor.
| Gösterge | Miktar |
|---|---|
| Kriter yayımlanan ürün/hizmet grubu | 21 |
| Çevre Etiketi ile belgelendirilmiş ürün | 600+ |
Perakende ölçeğinde böyle bir iş birliği; tüketici davranışları, tedarik zinciri tercihleri ve üretim süreçlerinde kademeli değişime yol açabilir. Daha görünür sertifikalı ürünler, fiyat dışında çevresel özelliklerin de satın alma kararlarında rol oynamasını kolaylaştırabilir. Aynı zamanda üreticiler için sertifikasyon süreçleri ekonomik kararlar üzerinde belirleyici hale gelebilir; maliyet/yarar analizi, üretim teknolojilerine yatırım ve tedarikçi seçiminde çevresel kriterlerin öncelik kazanması beklenir.
Uygulama ve izlemede dikkat edilecek noktalar
İş birliğinin somut etkisi, uygulama detaylarına ve izleme mekanizmasına bağlı olacak. Değerlendirilmesi gereken başlıca hususlar şunlar:
- Sertifikalı ürünlerin mağaza içi konumlandırılması ve iletişim stratejilerinin etkinliği
- Tüketici bilincinin ölçülmesi için anket ve satış verilerinin izlenmesi
- Üreticilerin sertifikasyon maliyetlerine yönelik destek ya da teşvik mekanizmalarının değerlendirilmesi
Migros Grubu Pazarlama İcra Kurulu Üyesi Ekmel Nuri Baydur ise sürdürülebilirliğin günlük yaşamda yerleşmesi için doğru bilgiye erişim ve kolay ulaşılabilir seçeneklerin önemine vurgu yaptı. Perakende- kamu ortaklığı, yeşil dönüşüm hedeflerine ulaşmada somut adım olarak görülüyor; ancak etkisinin büyüklüğü zaman içinde toplanacak verilerle belirlenecek.
İş birliği, Türkiye'de çevresel açıdan performansı yüksek ürünlerin pazarda görünürlüğünün artırılması yönünde atılmış önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Uygulama sürecinde şeffaf izleme ve tüketici eğitimi, beklenen talep artışını kalıcı kılmak için belirleyici olacak.
